Shayp vertrok vanuit een eenvoudige missie: waterlekken in gebouwen opsporen en AI gebruiken om portefeuillebeheerders een uniek realtime overzicht te geven van het waterverbruik van al hun gebouwen. Voor vastgoedeigenaars en asset managers die tientallen of zelfs honderden gebouwen beheren, maakt dat op zich al een groot verschil. In plaats van een maandelijkse factuur te ontvangen zonder een onverwachte stijging in het verbruik te kunnen verklaren, wordt een lek gemeld zodra het zich voordoet, waar dan ook binnen de portefeuille.
Na enkele jaren en duizenden gemonitorde gebouwen kwam echter een duidelijke trend naar voren uit de gegevens: publieke gebouwen, scholen, ziekenhuizen en gemeenschapscentra behoorden systematisch tot de gebouwen met het grootste risico op onopgemerkte lekken. In tegenstelling tot een commerciële eigenaar met een specifiek onderhoudsbudget heeft een school zelden de middelen om zelf in monitoringtechnologie te investeren, terwijl net dat type gebouw dagenlang water kan verliezen zonder dat iemand het merkt. Het was niet zo dat publieke gebouwen hun waterverbruik niet beter wilden beheren. Ze beschikten eenvoudigweg niet over de nodige middelen.
Tegelijkertijd won een heel ander debat aan belang: de groeiende watervoetafdruk van datacenters en grote ondernemingen, en de toenemende druk om concrete, lokale acties aan te tonen in plaats van te vertrouwen op verre compensatiemechanismen. Wat deze bedrijven wél hadden, en publieke gebouwen niet, was financiële slagkracht.
Shayp 4IMPACT: deze kloof omzetten in een model
Vanuit die vaststelling ontstond Shayp 4IMPACT: sponsorbedrijven financieren de technologie die in publieke gebouwen wordt geïnstalleerd en ontvangen in ruil daarvoor lokaal verankerde en verifieerbare waterbesparingen, die zij kunnen opnemen in hun eigen duurzaamheidsdoelstellingen.
Concreet betekent dit dat een publiek gebouw gratis toegang krijgt tot realtime monitoring van het waterverbruik en lekdetectie, terwijl het sponsorbedrijf een meetbare impact realiseert in de stad waar het daadwerkelijk actief is, in plaats van een generieke compensatie elders. Shayp verifieert de resultaten en rapporteert daarover aan beide partijen.
Het eerste bedrijfscontract volgens dit model werd vorig jaar gelanceerd, met Brussel als pioniersstad. Een school illustreert treffend waarom deze aanpak zinvol is: tijdens de kerstvakantie ontstond er een lek terwijl het gebouw volledig leeg stond. Zonder iemand ter plaatse die een lekkende kraan of toilet zou opmerken, zou zo’n probleem normaal pas weken later, bij de volgende factuur, aan het licht komen. Omdat het waterverbruik continu werd opgevolgd, werd de afwijking onmiddellijk gedetecteerd en kon het lek worden hersteld voordat het tot blijvende schade of een hoge factuur leidde.
Van Brussel naar een Europees programma
Na deze eerste resultaten in Brussel is Shayp 4IMPACT vandaag volop in uitbreiding. Nieuwe partnerschappen breiden het model uit naar publieke gebouwen in Bergen, Parijs en Frankfurt, terwijl met andere steden en partnerbedrijven verdere gesprekken lopen.
Wat al deze steden met elkaar verbindt, is eenzelfde uitgangspunt: water is een gedeelde hulpbron, afkomstig uit dezelfde stroomgebieden en netwerken voor zowel bedrijven als publieke gebouwen. Wanneer sommigen veel water verbruiken en anderen ongecontroleerd water verliezen, raakt dat evenwicht verstoord. In essentie wil Shayp 4IMPACT dat evenwicht helpen herstellen, zodat de hulpbron beschikbaar blijft voor iedereen die ervan afhankelijk is.
Voor Brussel gaat dit verder dan een geslaagd proefproject. Het toont aan dat een school zonder budget voor waterbeheer en een onderneming op zoek naar een geloofwaardige en lokale duurzaamheidsactie samen een gemeenschappelijk probleem kunnen oplossen. En dat verantwoord waterbeheer soms begint met iets ogenschijnlijk eenvoudigs, maar fundamenteels: een lek herstellen nog vóór iemand weet dat het bestaat.
Agnes Aasmaa
Marketing Manager, Shayp
